Янка Купала — не толькі класік, але і мысляр, які разважаў наперад. Яго творы — гэта спроба зразумець, кім з’яўляецца беларус у свеце зменаў, катаклізмаў і размытых межаў. «Тутэйшыя» — адзін з ключавых тэкстаў, дзе Купала востра і іранічна паказвае стан нацыі паміж самапазнаннем і самастратай. Чытаючы гэтыя творы сёння, лёгка заўважыць, наколькі дакладна паэт адчуваў будучыню — і як шмат з ягоных пытанняў застаецца адкрытымі.
*** Янка Купала заслужана лічыцца не толькі вялікім паэтам, але і творцам будучыні беларускай нацыі. Паводле ягоных прароцтваў і азарэнняў склалася матрыца гістарычнага развіцця Беларусі, яе руху да дзяржаўнай незалежнасці. Беларусацэнтрызм — тое, чым прасякнута ўся творчасць паэта-прарока, які прадбачыў галоўныя падзеі і з’явы ХХ стагоддзя — крывавыя катаклізмы і войны, таталітарызм і выдаткі глабалізацыі.
Хто яны, «тутэйшыя» са знакамітай аднайменнай п’есы? Гэта мастацкі маркер беларусаў, якія адчулі сваю адметнасць, але не дайшлі да беларускасці. Галоўны купалаўскі «тутэйшы» Мікіта Зносак калісь марыў пра змяшанне моваў і этнасаў — і што ж, у эпоху глабалізацыі тое нібыта спраўджваецца…
На сённяшнія рэаліі пясняр глядзіць з той самай задуменнай, прыхаванаю ў вусах усмешкай: маўляў, усё мінецца.
